Dwa rekordy świata w mniej niż 40 minut: Dos Santos i Russell zapisali się w historii w Zürichu
Weltklasse Zürich sprawił, że 27 sierpnia 2026 roku stał się jednym z najbardziej pamiętnych lekkoatletycznych wieczorów ostatnich lat. Na stadionie Letzigrund w Zürichu, podczas ostatniego mityngu regularnej części sezonu Wanda Diamond League, najpierw Brazylijczyk Alison dos Santos pobił rekord świata w biegu na 400 metrów przez płotki, a niespełna 40 minut później Amerykanka Masai Russell dokonała tego samego na 100 metrów przez płotki. Według oficjalnego raportu World Athletics Dos Santos zwyciężył z czasem 45,80 sekundy, natomiast Russell przekroczyła linię mety w 12,09 sekundy. Oba wyniki oznaczono jako rekordy świata, które muszą jeszcze przejść standardową procedurę ratyfikacji. Dwa rekordy ustanowione w tak krótkim odstępie nadały zakończeniu sezonu Diamond League dodatkowe znaczenie zaledwie tydzień przed finałem w Brukseli.
Dos Santos przejął rekord, który przez pięć lat należał do Warholma
Pierwszy wielki moment wieczoru nastąpił w biegu mężczyzn na 400 metrów przez płotki. Dos Santos uzyskał 45,80 i o 14 setnych sekundy poprawił dotychczasowy rekord świata Karstena Warholma wynoszący 45,94, ustanowiony w finale igrzysk olimpijskich w Tokio 3 sierpnia 2021 roku. World Athletics podaje, że Brazylijczyk już do połowy biegu odrobił początkową stratę wynikającą z ustawienia torów, a następnie nadal powiększał przewagę. Warholm zajął w Zürichu drugie miejsce z czasem 46,69, który nadal należy do ścisłej czołówki historycznych wyników tej konkurencji, ale tego wieczoru nie był blisko zwycięstwa.
Oficjalne wyniki pokazują, jak przekonujący był Dos Santos. Pokonał Norwega o 0,89 sekundy, natomiast trzeci Nigeryjczyk Ezekiel Nathaniel ukończył bieg w 47,50. Brazylijczyk Matheus Lima był czwarty z czasem 47,57, a Katarczyk Abderrahman Samba piąty z 47,77. W konkurencji, w której różnice między najlepszymi często zależą od rytmu między płotkami i kilku dziesiątych sekundy na finiszu, niemal pełna sekunda przewagi nad jednym z najwybitniejszych płotkarzy w historii podkreśla poziom występu Dos Santosa.
Po biegu Dos Santos, według relacji Diamond League, podkreślił, że w Zürichu zbiegły się jego forma, atmosfera i energia publiczności, a zmiany w treningu były ukierunkowane właśnie na szybszy początek i mocniejsze zakończenie biegu. Szczególnie podziękował trenerowi, podkreślając jego rolę w wieloletnim rozwoju. Taka wypowiedź wpisuje się w obraz sezonu, w którym Brazylijczyk stopniowo podnosił poziom formy, a rekord w Zürichu nie pojawił się jako odosobniony wynik, lecz jako kulminacja serii znakomitych występów.
Od brązu w Tokio do najszybszego czasu w historii konkurencji
Rekord Dos Santosa nabiera dodatkowego znaczenia, gdy porówna się go z biegiem, który przez pięć lat wyznaczał granice męskiego biegu na 400 metrów przez płotki. W finale olimpijskim w Tokio w 2021 roku Warholm zwyciężył z niewyobrażalnym wówczas czasem 45,94, Amerykanin Rai Benjamin był drugi z 46,17, a Dos Santos trzeci z 46,72. Według oficjalnych wyników World Athletics cała trójka pobiegła wówczas szybciej od dawnego rekordu świata Kevina Younga, który przez dziesięciolecia stanowił punkt odniesienia w tej konkurencji.
Brazylijczyk już rok później potwierdził, że należy do ścisłej światowej czołówki. Na mistrzostwach świata w Eugene w 2022 roku zdobył tytuł mistrza świata z czasem 46,29, będącym wówczas rekordem mistrzostw i jego rekordem życiowym. W sezonie 2026 ponownie zbudował serię zwycięstw nad Warholmem. Zaledwie cztery dni przed Zürichiem, podczas mityngu Diamond League na Śląsku, World Athletics odnotował jego zwycięstwo z czasem 46,43 przed Warholmem, który uzyskał 46,52. Był to najlepszy wynik na świecie w sezonie, zanim na Letzigrundzie pobiegł o ponad pół sekundy szybciej.
Zmieniło to również symboliczny układ sił w konkurencji. Od 2021 roku Warholm był posiadaczem rekordu, który stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych osiągnięć współczesnej lekkoatletyki, podczas gdy Dos Santos w międzyczasie zdobył tytuł mistrza świata i dwa brązowe medale olimpijskie. Zürich przyniósł moment, w którym Brazylijczyk nie tylko pokonał wieloletniego rywala, ale także przejął jego najważniejsze statystyczne dziedzictwo — rekord świata.
Russell wynikiem 12,09 pobiła rekord Amusan z 2022 roku
Niespełna 40 minut po występie Dos Santosa uwaga przeniosła się na start kobiecego biegu na 100 metrów przez płotki. Masai Russell uzyskała 12,09 sekundy przy wietrze 0,0 metra na sekundę, jak pokazują oficjalne wyniki, poprawiając o trzy setne sekundy rekord świata Tobi Amusan wynoszący 12,12. Szczególnego znaczenia wynikowi dodaje fakt, że Nigeryjka startowała w tym samym biegu. Amusan zajęła drugie miejsce z najlepszym w sezonie czasem 12,23, natomiast mistrzyni Europy Nadine Visser była trzecia z 12,34, również najlepszym wynikiem sezonu.
Według World Athletics Russell powiedziała po finiszu, że czuła bardzo dobry start i tym razem świadomie biegła aż za samą linię mety. Kiedy zobaczyła na tablicy wynik 12,09, zareagowała emocjonalnie, określając rekord świata jako moment, o którym od dawna marzyła. Dodała również, że wiadomość o rekordzie Dos Santosa dała jej dodatkową motywację, ponieważ pokazała, jak szybka była tego wieczoru bieżnia. Dwa rekordowe biegi były więc nie tylko bliskie sobie czasowo, lecz według słów samej Russell również psychologicznie ze sobą powiązane.
Amerykanka przyjechała do Zürichu jako mistrzyni olimpijska z Paryża 2024. Wówczas, według oficjalnego raportu World Athletics, zdobyła złoto w niezwykle wyrównanym finale z czasem 12,33, zaledwie o jedną setną sekundy przed Francuzką Cyréną Samba-Mayelą. W międzyczasie nadal się rozwijała. W maju 2026 roku w Xiamen uzyskała 12,14 przy dopuszczalnym wietrze +0,5 metra na sekundę, zbliżając się do rekordu Amusan na zaledwie dwie setne sekundy. Zürich przyniósł krok, którego jej brakowało: nie tylko poprawę osobistego i krajowego wyniku, ale nową światową granicę.
Rekord Amusan przetrwał cztery lata
Dotychczasowy rekord Tobi Amusan był jednym z najbardziej pamiętnych momentów mistrzostw świata 2022 w Eugene. Nigeryjka w półfinale 24 lipca uzyskała 12,12 przy wietrze +0,9 metra na sekundę i pobiła ówczesny rekord Amerykanki Kendry Harrison wynoszący 12,20. World Athletics później ratyfikował wynik jako rekord świata. Niespełna dwie godziny później w finale Amusan pobiegła jeszcze szybciej — 12,06, jednak wynik ten nie mógł zostać uznany za rekord, ponieważ wiatr wynosił +2,5 metra na sekundę, powyżej dopuszczalnej granicy.
Dlatego wynik Russell 12,09 w Zürichu jest szczególnie ważny również w kontekście historii konkurencji. Jest to pierwszy oficjalnie odnotowany rezultat poniżej 12,10 sekundy uzyskany w warunkach spełniających przepisy dotyczące wiatru, z zastrzeżeniem, że rekord nadal czeka na formalną ratyfikację. W biegu pokonała przy tym dotychczasową rekordzistkę, co nadało temu momentowi bezpośrednią sportową dramaturgię: stara i nowa granica konkurencji znalazły się na tej samej linii startu.
Dla Amusan drugie miejsce nie oznacza słabego występu. Jej 12,23 było najlepszym wynikiem sezonu, a Russell, aby ustanowić nowy rekord świata, musiała pokonać jedną z najbardziej utytułowanych płotkarek swojego pokolenia. Wynik Visser 12,34 na trzecim miejscu dodatkowo potwierdza jakość biegu, a za nimi finiszowały Danielle Williams, Ackera Nugent i Pia Skrzyszowska. Alaysha Johnson została zdyskwalifikowana, zgodnie z oficjalnymi wynikami.
Rekordy nadal czekają na standardową ratyfikację
World Athletics przy obu wynikach z Zürichu zaznacza, że podlegają one standardowej procedurze ratyfikacji. Jest to standardowe sformułowanie towarzyszące nowym rekordom świata bezpośrednio po zawodach i nie oznacza, że istnieją wątpliwości co do samych rezultatów. Do czasu zakończenia procedury wyniki 45,80 i 12,09 są w raportach podawane jako rekordy świata z odpowiednią adnotacją.
W biegu Russell oficjalny wynik wskazuje wiatr 0,0 metra na sekundę, co mieści się w przepisowych warunkach uznawania rekordów w sprintach i sprintach przez płotki. Konkurencja Dos Santosa nie podlega takiemu samemu ograniczeniu związanemu z wiatrem. Sam fakt, że oba biegi odbyły się w programie Wanda Diamond League, z oficjalnym elektronicznym pomiarem czasu i zgodnie z międzynarodowymi przepisami zawodów, zapewnia, że wyniki trafiają do standardowej procedury weryfikacyjnej World Athletics.
Zürich przyniósł nie tylko dwa rekordy świata
Choć Dos Santos i Russell zdominowali wieczór, Weltklasse Zürich zaoferował szereg innych wyników na światowym poziomie. Szwajcarka Audrey Werro wygrała bieg na 800 metrów z czasem 1:53,70 i według Diamond League ponownie poprawiła własny rekord cyklu, najlepszy wynik na świecie oraz rekord mityngu. Holenderka Femke Broeders-Bol zajęła drugie miejsce z rekordem kraju 1:54,71, natomiast Georgia Hunter Bell była trzecia z czasem 1:55,03.
W męskim skoku o tyczce Armand Duplantis zwyciężył z wynikiem 6,25 metra, a Grek Emmanouil Karalis ustanowił rekord kraju wynikiem 6,20. Następnie obaj atakowali wysokość 6,32 metra, która oznaczałaby nowy rekord świata, lecz żadnemu nie udało się jej pokonać. W kobiecym biegu na 400 metrów przez płotki Anna Cockrell ustanowiła najlepszy wynik na świecie 52,13 oraz rekord mityngu, natomiast była rekordzistka świata Dalilah Muhammad zajęła drugie miejsce z 53,16.
Parker Wolfe pobił liczący kilkadziesiąt lat rekord mityngu na 3000 metrów wynikiem 7:27,43. Emmanuel Wanyonyi wygrał bieg na 800 metrów z czasem 1:41,76, będącym wówczas najlepszym wynikiem sezonu, a Kenny Bednarek zwyciężył na 200 metrów z 19,62. W kobiecym sprincie na 100 metrów Julien Alfred i Melissa Jefferson-Wooden otrzymały czas 10,70, przy czym Alfred zwyciężyła o pięć tysięcznych sekundy i ustanowiła rekord Saint Lucia. Według Diamond League tylko raz wcześniej dwie kobiety w tym samym biegu uzyskały 10,70 lub szybciej.
Tak szeroki zakres wyników wyjaśnia, dlaczego organizatorzy i międzynarodowe instytucje lekkoatletyczne określiły wieczór na Letzigrundzie jako jeden z najważniejszych punktów sezonu. Dwa rekordy świata były centralnym wydarzeniem, lecz otaczała je seria wyników, które na większości innych mityngów same byłyby główną wiadomością.
Bruksela jest kolejnym wielkim przystankiem
Zürich był ostatnim mityngiem kwalifikacyjnym przed dwudniowym finałem Wanda Diamond League w Brukseli. Według oficjalnego kalendarza zawodów finał odbędzie się 4 i 5 września 2026 roku na stadionie Króla Baudouina. W trakcie sezonu sportowcy zdobywali punkty na 14 mityngach kwalifikacyjnych, aby awansować do finału, w którym wyłaniani są zdobywcy Diamond Trophy w 32 konkurencjach.
Diamond League podaje, że łączna pula nagród finału wynosi 2,24 miliona dolarów amerykańskich, a zwycięzcy poszczególnych konkurencji otrzymują również automatyczną kwalifikację do World Athletics Ultimate Championship. Według World Athletics zawody te odbędą się od 11 do 13 września w Budapeszcie, dlatego odstęp między Zürichiem, Brukselą i Budapesztem będzie dla najlepszych lekkoatletów bardzo krótki.
Dla Dos Santosa i Russell finał Diamond League następuje bezpośrednio po występach, które zmieniły historyczne zestawienia ich konkurencji. Brazylijczyk pobił w Zürichu rekord człowieka, który przez lata symbolizował rewolucję w męskim biegu na 400 metrów przez płotki, a Amerykanka przełamała granicę 12,10 sekundy w konkurencji, w której najlepsze płotkarki w ostatnich latach zbliżały się do rekordu Amusan, nie potrafiąc go pobić. Niezależnie od wyników finału sezonu, 27 sierpnia 2026 roku na Letzigrundzie już zajmuje szczególne miejsce w historii lekkoatletyki.
Źródła:
- World Athletics – oficjalny raport z mityngu Weltklasse Zürich, obejmujący rekordy świata Dos Santosa i Russell oraz wyniki pozostałych konkurencji (link)
- Wanda Diamond League – oficjalna relacja z Zürichu ze szczegółami biegów, wypowiedziami zawodników i wynikami mityngu (link)
- World Athletics – oficjalne wyniki olimpijskiego finału biegu mężczyzn na 400 metrów przez płotki w Tokio 2021, w tym rekord Warholma 45,94 i brąz Dos Santosa (link)
- World Athletics – raport o rekordzie świata Tobi Amusan 12,12 podczas mistrzostw świata w Eugene w 2022 roku (link)
- World Athletics – oficjalny komunikat o ratyfikacji rekordu świata Amusan z Eugene 2022 (link)
- World Athletics – raport o olimpijskim złocie Masai Russell na 100 metrów przez płotki w Paryżu 2024 (link)
- World Athletics – oficjalne wyniki mityngu w Xiamen w 2026 roku, gdzie Russell uzyskała 12,14 (link)
- World Athletics – raport ze Śląska 2026 z ówczesnym najlepszym wynikiem na świecie Dos Santosa 46,43 (link)
- Wanda Diamond League – oficjalny kalendarz i informacje o finale sezonu w Brukseli 4 i 5 września 2026 roku (link)