Pierre Gasly sensacyjnie zdobywa pierwsze pole position w karierze na Monzy, Alpine zaskoczyło faworytów
Pierre Gasly sprawił największą niespodziankę kwalifikacji do Grand Prix Włoch 2026 i na torze Autodromo Nazionale Monza zdobył pierwsze pole position w swojej karierze w Formule 1. Francuski kierowca Alpine na końcowym okrążeniu Q3 uzyskał czas 1:21.786 i o zaledwie 0,060 sekundy pokonał George'a Russella w Mercedesie, podczas gdy Oscar Piastri w McLarenie był trzeci z czasem 1:21.966. Wynik jest szczególnie imponujący, ponieważ treningi w trakcie weekendu wskazywały, że o pierwsze miejsce na starcie walczyć będą przede wszystkim Mercedes i Ferrari, natomiast Alpine nie znajdowało się w gronie głównych faworytów. Gasly już we wcześniejszych częściach kwalifikacji pokazał jednak, że dysponuje tempem pozwalającym walczyć o czołowe miejsca, a w ostatniej próbie połączył czyste okrążenie, dobrą pozycję na torze i kluczowy cień aerodynamiczny na długich prostych Monzy. Formula 1 w oficjalnym raporcie z kwalifikacji podaje, że Gasly od początku sesji należał do najszybszych i że w Q1 uzyskał nawet najlepszy czas.
Końcowe okrążenie Gasly'ego zmieniło oczekiwany przebieg kwalifikacji
Przed decydującymi minutami Q3 wydawało się, że George Russell znajduje się w najlepszej pozycji do zdobycia pole position. Mercedes był mocny podczas wolnych treningów, a Russell był najszybszy zarówno w drugim treningu w piątek 4 września, jak i w trzecim treningu w sobotę 5 września. Oficjalne dane Formuły 1 pokazują, że w FP2 uzyskał 1:22.559, natomiast w FP3 poprawił czas do 1:22.219. W pierwszej próbie Q3 Brytyjczyk wykorzystał cień aerodynamiczny swojego zespołowego kolegi Kimiego Antonellego i uzyskał 1:21.929, co tymczasowo dało mu prowadzenie w klasyfikacji. W końcowym przejeździe poprawił się jeszcze do 1:21.846, ale kilka chwil później Gasly przekroczył linię mety z czasem lepszym o sześć setnych sekundy.
Oficjalny raport Formuły 1 podaje, że przed ostatnią próbą w finałowej części kwalifikacji Gasly był trzeci, za Russellem i Piastrim. Kierowca Alpine następnie uzyskał 1:21.786 i objął prowadzenie dokładnie w momencie, gdy faworyci również próbowali poprawić swoje rezultaty. Jego przewaga nad Russellem była minimalna, ale wystarczająco duża, by osiągnąć historyczny wynik, podczas gdy Piastri stracił 0,180 sekundy. Charles Leclerc ukończył kwalifikacje na czwartym miejscu z czasem 1:22.004, Lewis Hamilton był piąty z 1:22.011, a Max Verstappen szósty. Kimi Antonelli był siódmy przed zastosowaniem wcześniej znanej kary za wymianę elementów jednostki napędowej, natomiast Franco Colapinto, Lando Norris i Arvid Lindblad uzupełnili pierwszą dziesiątkę w Q3.
Alpine pokazało szybkość dużo wcześniej niż w finale
Pole position Gasly'ego nie było efektem jednego odosobnionego okrążenia bez wcześniejszych sygnałów. W Q1 uzyskał 1:22.612 i zajął pierwsze miejsce przed Verstappenem, a jego zespołowy kolega Franco Colapinto również był bardzo konkurencyjny. Formula 1 podaje, że Gasly utrzymał najszybszy czas pierwszej części kwalifikacji aż do końca sesji, podczas gdy pozostali kierowcy walczyli o optymalne połączenie czystego powietrza i cienia aerodynamicznego. W Q2 Alpine ponownie znajdowało się w górnej części klasyfikacji, a Gasly pewnie wywalczył udział w finałowej walce o pole position. Colapinto również awansował do Q3, co dodatkowo potwierdziło, że szybkość bolidu A526 na Monzy nie była przypadkiem.
Taki rozwój wydarzeń miał jeszcze większe znaczenie z powodu ograniczonego programu Gasly'ego w piątek. W pierwszym wolnym treningu jego samochodem jechał Paul Aron, dlatego Gasly wrócił do auta dopiero w FP2. Ukończył tę sesję na 14. miejscu, ale po jej zakończeniu stwierdził, że klasyfikacja nie odzwierciedla rzeczywistego potencjału samochodu i że spodziewa się bardzo zaciętej walki o wejście do pierwszej dziesiątki. Formula 1 w swoim piątkowym podsumowaniu podała również, że Alpine używało już w jego bolidzie pełnego pakietu ulepszeń wprowadzonego podczas poprzedniego wyścigu w Zandvoort, podczas gdy Colapinto otrzymał na Monzy te same nowe części. Dzień później okazało się, że potencjał był znacznie większy niż jedynie walka o Q3.
Monza ponownie zajmuje szczególne miejsce w karierze Gasly'ego
Dla Gasly'ego sukces ma szczególnie symboliczne znaczenie, ponieważ właśnie na Monzy w 2020 roku odniósł swoje pierwsze i jak dotąd jedyne zwycięstwo w Formule 1. Sześć lat później w tym samym miejscu zdobył również swoje pierwsze pole position. W wypowiedzi po kwalifikacjach, cytowanej przez oficjalną stronę Formuły 1, Gasly powiedział, że od pierwszego okrążenia Q1 czuł się w samochodzie bardzo dobrze i że z każdą kolejną częścią próbował znaleźć jeszcze trochę czasu. Podkreślił również, że na pierwsze pole position czekał dziewięć lat i że fakt zdobycia go właśnie na torze, na którym już wcześniej wygrał, nadaje całemu wynikowi szczególne znaczenie.
Zwycięstwo z 2020 roku wyjaśnia także, dlaczego Gasly, startując z pierwszego pola, będzie znajdował się pod szczególną obserwacją przed wyścigiem 6 września. Monza to tor, na którym prędkość na prostych, efektywność jednostki napędowej, zarządzanie energią i cień aerodynamiczny mają wyjątkowo duże znaczenie, dlatego pole position nie gwarantuje łatwej kontroli wyścigu. Russell wystartuje bezpośrednio obok Gasly'ego, a Mercedes podczas treningów pokazywał mocne tempo, natomiast Ferrari spróbuje wykorzystać domowy wyścig i pozycje bezpośrednio za pierwszym rzędem. Gasly przystępuje jednak do wyścigu z najlepszej możliwej pozycji startowej i z dowodem, że Alpine na jednym szybkim okrążeniu może dorównać czołowym zespołom.
Cień aerodynamiczny na Monzy ponownie decydował o dziesiątych częściach sekundy
Autodromo Nazionale Monza ma długość 5,793 kilometra i tradycyjnie należy do torów, na których opór aerodynamiczny oraz prędkość maksymalna mają największy wpływ na wynik. Ze względu na długie odcinki jazdy z pełnym gazem kierowcy podczas kwalifikacji często próbują złapać cień aerodynamiczny samochodu jadącego przed nimi, ale jednocześnie muszą pozostawić wystarczająco dużo miejsca, aby nie tracić czasu w zakrętach ani nie natrafić na ruch. Właśnie ta równowaga naznaczyła kwalifikacje 5 września. Formula 1 w swoim raporcie opisuje walkę zespołów o pozycję na torze, a McLaren po sesji otwarcie stwierdził, że położenie na torze i cień aerodynamiczny miały znaczący wpływ na końcowe czasy.
Pirelli poinformowało, że podczas kwalifikacji kierowcy opierali się głównie na miękkiej mieszance C5, podczas gdy Russell i Liam Lawson na początku Q1 próbowali również pośredniej C4. Włoski dostawca opon podał także, że warunki były bardzo gorące: temperatura powietrza przekraczała 35 stopni Celsjusza, a temperatura asfaltu osiągała 49 stopni. Takie warunki dodatkowo komplikują przygotowanie opon i odpowiednie zaplanowanie wyjazdu na tor, szczególnie gdy duża liczba kierowców w końcowych minutach jednocześnie próbuje znaleźć idealny cień aerodynamiczny. Gasly i Alpine wykonali tę część zadania na tyle dobrze, aby zamienić konkurencyjny samochód w rezultat, który przed kwalifikacjami wydawał się mało prawdopodobny.
Mercedes miał szybkość, ale Russellowi zabrakło sześciu setnych
Po piątku i sobotnim FP3 Russell wyglądał na najbardziej oczywistego kandydata do pierwszego miejsca. Mercedes przyjechał na Monzę z liderem mistrzostw Kimim Antonellim, ale jeszcze przed kwalifikacjami zespół wiedział, że młody Włoch otrzyma dużą karę na starcie z powodu wymiany jednostki napędowej. Formula 1 przed weekendem informowała, że planowana wymiana silnika Antonellego była częścią próby zespołu mającej na celu uniknięcie kolejnych problemów technicznych, a Mercedes otwarcie rozważał, jak najlepiej wykorzystać jego sesję kwalifikacyjną, aby pomóc Russellowi. W Q3 właśnie tak się stało: Antonelli zapewnił Russellowi cień aerodynamiczny na jego pierwszym szybkim okrążeniu.
Pomimo tej pomocy i bardzo mocnego tempa Russell nie zdołał utrzymać pierwszego miejsca. Oficjalny raport z kwalifikacji cytuje jego wiadomość radiową, w której powiedział, że w Q3 miał z samochodem więcej problemów niż w trzecim treningu, szczególnie z blokowaniem przednich kół i niestabilnością w szybkich zakrętach. Mimo to jego 1:21.846 wystarczyło na drugie miejsce i start z pierwszego rzędu. Ponieważ Antonelli z powodu kary spadnie na koniec stawki, Russell będzie w niedzielnym wyścigu głównym atutem Mercedesa w bezpośredniej walce na czele. Różnica zaledwie 0,060 sekundy w kwalifikacjach sugeruje, że rywalizacja Gasly'ego i Russella na pierwszych okrążeniach będzie jednym z kluczowych elementów wyścigu.
Piastri trzeci w kwalifikacjach, ale ukarany przesunięciem o trzy miejsca
Oscar Piastri zakończył kwalifikacje na trzecim miejscu, jednak McLaren po sesji potwierdził, że Australijczyk otrzymał karę przesunięcia o trzy miejsca na starcie za przeszkadzanie Liamowi Lawsonowi w drugiej części kwalifikacji. Według oficjalnego raportu McLarena incydent wydarzył się przy drugim zakręcie po wyjeździe Piastriego z alei serwisowej w końcowej części Q2. Kara spycha go na szóste miejsce startowe, dzięki czemu Charles Leclerc, Lewis Hamilton i Max Verstappen przesuwają się o jedną pozycję w górę względem czystej kolejności kwalifikacyjnej. McLaren podał, że Piastri wystartuje jako szósty, a Lando Norris jako dziewiąty.
Przypadek Piastriego dodatkowo pokazuje, jak wrażliwe na Monzy były kwestie ruchu i przygotowania okrążenia. W końcowej próbie Q3 zablokował koła podczas hamowania do pierwszej szykany i nie zdołał poprawić swojego czasu, podczas gdy Norris nie uzyskał dobrego cienia aerodynamicznego i zakończył sesję na dziewiątym miejscu. Szef McLarena Andrea Stella po kwalifikacjach pogratulował Gasly'emu i Alpine oraz podkreślił, że sesja pokazała, jak ważna na Monzy jest realizacja szczegółów operacyjnych. Zespół przyznał, że w Q3 nie udało mu się powtórzyć dobrego ustawienia samochodów na torze z wcześniejszych części kwalifikacji, co ograniczyło możliwość ataku na samą czołówkę.
Ferrari nie zamieniło dobrego początku weekendu w pole position
Ferrari rozpoczęło weekend bardzo przekonująco. Charles Leclerc był najszybszy w pierwszym wolnym treningu z czasem 1:23.008, a Lewis Hamilton zajął drugie miejsce, dzięki czemu domowy zespół natychmiast podniósł oczekiwania kibiców na trybunach. W FP2 Leclerc był drugi za Russellem, a Hamilton piąty. Jednak w kwalifikacjach nie zdołali dostać się do pierwszego rzędu: Leclerc ukończył je na czwartym miejscu, a Hamilton na piątym, przy różnicy zaledwie siedmiu tysięcznych sekundy między nimi. Po karze Piastriego obaj przesuną się do przodu na polach startowych, więc Ferrari otrzymuje lepszą pozycję do ataku w wyścigu, niż sugerował sam wynik Q3.
Różnice w czołówce były wyjątkowo małe. Gasly miał 0,218 sekundy przewagi nad piątym Hamiltonem, co oznacza, że kilka zespołów mieściło się w granicach kilku dziesiątych sekundy. Na torze takim jak Monza tak niewielki przedział może być skutkiem połączenia rzeczywistej szybkości samochodu, jakości cienia aerodynamicznego, temperatury opon i precyzji w mocnych strefach hamowania. Dlatego wynik nie musi oznaczać, że Alpine będzie miało najszybszy pakiet w wyścigu na dłuższych przejazdach. Pole position daje mu jednak wartość strategiczną: Gasly może bronić prowadzenia od pierwszego zakrętu, podczas gdy jego bezpośredni rywale będą musieli walczyć także między sobą.
Kary dodatkowo zmieniają obraz pól startowych
Oprócz kary Piastriego kilku kierowców na Monzy przystępuje do wyścigu z wcześniej znanymi przesunięciami na starcie z powodu jednostek napędowych. Formula 1 ogłosiła, że Kimi Antonelli z powodu nowych elementów jednostki napędowej wystartuje z końca stawki, mimo siódmego czasu kwalifikacji. Alexander Albon również otrzymał kary za przekroczenie dozwolonej liczby elementów silnika, a Liam Lawson także należał podczas weekendu do kierowców z karą związaną z jednostką napędową. Z powodu połączenia tych sankcji końcowa kolejność za czołowymi pozycjami różni się od samej kolejności uzyskanej w kwalifikacjach.
Dla Gasly'ego i Russella najważniejsze jest to, że ich pierwszy rząd pozostaje nienaruszony. Spadek Piastriego z trzeciego na szóste miejsce otwiera przestrzeń dla Ferrari i Verstappena bezpośrednio za nimi, co może wpłynąć na taktykę już na dojeździe do pierwszej szykany. Monza tradycyjnie daje możliwość ataku z wykorzystaniem cienia aerodynamicznego i mocnego hamowania, dlatego czołowi kierowcy muszą liczyć się z tym, że kolejność może szybko się zmienić nawet bez różnicy w czystym tempie. Właśnie dlatego pole position Gasly'ego ma dużą wartość, ale nie eliminuje presji, która od samego startu będzie pochodzić ze strony Mercedesa, Ferrari i Red Bulla.
Wyścig zaplanowano na 6 września o godzinie 15 czasu lokalnego
Grand Prix Włoch 2026 odbędzie się w niedzielę 6 września, a start zaplanowano na godzinę 15:00 czasu lokalnego na Monzy. Gasly wystartuje z pierwszej pozycji, Russell z drugiej, natomiast kolejność za nimi zostanie skorygowana z powodu kary Piastriego i innych sankcji. Dla Alpine sobotni wynik już jest ważnym potwierdzeniem postępów, ale prawdziwy test nastąpi na pełnym dystansie wyścigu, gdzie zarządzanie oponami, energią i temperaturą jednostki napędowej będzie odgrywać większą rolę niż na jednym okrążeniu kwalifikacyjnym. Pirelli po sobocie ostrzegało przed bardzo wysokimi temperaturami asfaltu, natomiast McLaren przed wyścigiem szczególnie podkreślał znaczenie zarządzania jednostką napędową i baterią. Wszystko to wskazuje, że wyścig będzie miał znacznie bardziej złożoną dynamikę niż sam układ na starcie.
Bez względu na niedzielny wynik Gasly 5 września 2026 roku na Monzy osiągnął jeden z najważniejszych rezultatów kwalifikacyjnych w swojej karierze i zapewnił Alpine pierwsze pole startowe w chwili, gdy niewielu się tego spodziewało. Fakt, że pierwsze pole position zdobył właśnie na torze swojego pierwszego zwycięstwa, dodatkowo podkreśla jego związek z Monzą. Strata Russella wynosząca zaledwie sześć setnych sekundy, trzeci czas Piastriego oraz Ferrari znajdujące się bezpośrednio za nimi pokazują, jak wyrównana była końcówka kwalifikacji. Przed niedzielnym wyścigiem pozostaje więc otwarte pytanie, czy Alpine zdoła zamienić ten zaskakujący wynik w walkę o zwycięstwo, czy też na dłuższym przejeździe przewagę uzyskają zespoły, które podczas treningów prezentowały bardziej stabilne tempo.
Źródła:
- Formula 1 - oficjalny raport z kwalifikacji do Grand Prix Włoch 2026, wyniki Q1, Q2 i Q3 oraz wypowiedzi kierowców (link)
- Formula 1 - oficjalny raport z drugiego wolnego treningu oraz dane dotyczące czasu Russella i piątkowej klasyfikacji (link)
- Formula 1 - oficjalny raport z trzeciego wolnego treningu i najszybszy czas Russella w FP3 (link)
- Formula 1 - piątkowe podsumowanie Alpine, informacje o programie Gasly'ego i pakiecie ulepszeń (link)
- Pirelli - oficjalne podsumowanie kwalifikacji, czasy czołowej trójki, użyte mieszanki oraz temperatury podczas sesji (link)
- McLaren Racing - oficjalny raport z kwalifikacji, kara Piastriego o trzy miejsca i zapowiedziana pozycja startowa (link)
- Formula 1 - informacje o karach Antonellego i Albona z powodu elementów jednostki napędowej (link)