Saudyjska „dyplomacja lotnicza” w rozkwicie: Future Aviation Forum 2026 w Rijadzie chce potwierdzić ambicję Królestwa, by stać się nowym globalnym węzłem
Wiosną 2026 roku Arabia Saudyjska ponownie gromadzi elitę światowego lotnictwa w Rijadzie, gdzie od 20 do 22 kwietnia odbędzie się czwarta edycja Future Aviation Forum. Wydarzenie organizowane jest przez Generalny Urząd Lotnictwa Cywilnego (GACA) i zapowiadane jest jako miejsce, w którym jednocześnie negocjuje się interesy, harmonizuje przepisy regulacyjne i buduje międzynarodowe wpływy – w momencie, gdy Królestwo podkreśla rekordowe wskaźniki ruchu i przyspiesza projekty związane z programem Vision 2030.
Forum odbywa się w Międzynarodowym Centrum Konferencyjnym im. Króla Abdulaziza (KAICC) w Rijadzie i według organizatora przebiega pod hasłem
„Unlocking Global Growth, Designing the Future Sky”. GACA podaje, że spodziewanych jest ponad 12 000 uczestników z ponad 150 państw, w tym ministrowie, regulatorzy, szefowie linii lotniczych, producenci, lotniska, firmy leasingowe i dostawcy technologii. Wydarzenie ma również znaczenie polityczne: saudyjska państwowa agencja prasowa poinformowała, że odbywa się ono pod patronatem króla Salmana bin Abdulaziza Al Sauda, z przekazami władz państwowych, że rozwój transportu i logistyki jest jednym z kluczowych filarów transformacji gospodarczej.
Dlaczego Rijad chce, aby cały świat rozmawiał o niebie właśnie w Arabii Saudyjskiej
Saudyjskie inwestycje w lotnictwo w ostatnich latach wykraczają poza ramy klasycznej rozbudowy infrastruktury i otwierania nowych linii. Według dokumentów strategicznych publikowanych przez GACA, gra toczy się o szerszy cel: osiągnięcie do 2030 roku poziomu
330 milionów pasażerów rocznie, połączenie z
ponad 250 kierunkami oraz zwiększenie przepustowości
ładunków lotniczych do 4,5 miliona ton. W tych samych materiałach wymienia się również pakiet inwestycyjny o wartości
ponad 100 miliardów dolarów amerykańskich (kombinacja kapitału publicznego i prywatnego) oraz ambicję, aby Rijad i Dżudda stały się dwoma głównymi węzłami dla ruchu pasażerskiego i towarowego.
Takie cele to nie tylko historia turystyczna. W kontekście globalnych łańcuchów dostaw, zmian przepływów handlowych i rosnących wymagań bezpieczeństwa, lotnictwo staje się instrumentem odporności ekonomicznej i międzynarodowego pozycjonowania. Future Aviation Forum jest dlatego coraz częściej opisywane jako forma „dyplomacji lotniczej”: w jednym miejscu stara się połączyć umowy bilateralne, zapowiedzi inwestycyjne, standardy regulacyjne i trendy technologiczne – od zrównoważonych paliw po sztuczną inteligencję w zarządzaniu potokami pasażerskimi.
Liczby, które Arabia Saudyjska podkreśla jako dowód „rekordowego wzrostu”
Saudyjskie instytucje przed forum kładą nacisk na wyniki z 2024 roku, kiedy przez lotniska w Królestwie przewinęło się
ponad 128 milionów pasażerów. Według oficjalnych danych opublikowanych w komunikatach państwowych i na stronach regulatora, mowa o wzroście o 15% w stosunku do 2023 roku oraz o 25% więcej niż w okresie przed pandemią. W tych samych danych podaje się, że 59 milionów pasażerów korzystało z linii krajowych, a 69 milionów z linii międzynarodowych, co strona saudyjska interpretuje jako znak wzmocnienia zarówno rynku wewnętrznego, jak i łączności międzynarodowej.
Taki wzrost, wraz z rozszerzeniem liczby tras i wzmocnieniem ruchu towarowego, jest wykorzystywany jako argument, że Vision 2030 wchodzi w fazę operacyjnej realizacji, a nie tylko zapowiedzi. W tej narracji ważną rolę odgrywa również otwieranie nowych połączeń z zagranicą. Strona saudyjska od lat podkreśla potrzebę intensyfikacji bilateralnych umów o usługach lotniczych jako warunku wstępnego rozszerzenia sieci i wejścia nowych przewoźników, ale także jako fundament przyciągania inwestycji w lotniska, logistykę i powiązane usługi.
Międzynarodowa Organizacja Lotnictwa Cywilnego (ICAO) w dokumencie roboczym związanym z Future Aviation Forum podaje, że edycja 2024 zgromadziła ponad 8 500 uczestników ze 130 państw, w tym ministrów i szefów organów cywilnych władz lotniczych, oraz że dyskusje i porozumienia koncentrowały się na infrastrukturze, ładunkach lotniczych, konserwacji i naprawach (MRO), szkoleniach i zrównoważonym rozwoju. W tym samym kontekście podkreśla się tematy technologiczne, takie jak sztuczna inteligencja w rozwiązaniach pasażerskich, rozwój paliw niskowęglowych i zaawansowana mobilność powietrzna.
Rywalizacja z regionalnymi „gigantami”: Dubaj i Doha pozostają punktami odniesienia, ale Rijad buduje wiele filarów jednocześnie
W kontekście regionalnym saudyjska strategia nieuchronnie porównywana jest z rolą, jaką od dziesięcioleci odgrywają Dubaj i Doha, z firmami takimi jak Emirates i Qatar Airways oraz rozwiniętym modelem węzłów tranzytowych. Jednak saudyjskie plany próbują budować kilka filarów jednocześnie: duży wolumen wewnętrzny (linie krajowe), wzrost turystyki przyjazdowej, silniejszy segment towarowy i nową falę dalekobieżnych połączeń międzynarodowych, które mają nadać Rijadowi status głównego „okna wjazdowego” do kraju.
Najbardziej widocznym projektem w tej historii jest
Riyadh Air, nowy przewoźnik rozwijany przy wsparciu państwowego funduszu inwestycyjnego. Równolegle Saudia modernizuje flotę i rozszerza ofertę, podczas gdy segment niskokosztowy zyskuje coraz większą rolę w łączeniu punktów regionalnych i turystycznych. Saudyjska strategia, jak przedstawia ją regulator, mówi o celu, jakim jest rozwinięcie przez kraj dwóch globalnie istotnych przewoźników pasażerskich i towarowych, wraz z szerszym ekosystemem firm, które będą wypełniać sieć i wzmacniać dostępność lotów.
Taki model konkurencji jest szczególnie interesujący, ponieważ nie celuje tylko w przejmowanie pasażerów tranzytowych, ale także w zmianę nawyków podróżowania do Arabii Saudyjskiej jako celu podróży. Obejmuje to podróże służbowe, podróże religijne oraz rosnący segment turystyczny, który powinien zapewnić stabilny popyt. W praktyce sukces takiej strategii zależeć będzie od tempa projektów infrastrukturalnych, stabilności przepisów, cen i jakości usług, ale także od tego, na ile globalni partnerzy zaakceptują Rijad jako praktyczny i niezawodny węzeł we własnych sieciach.
Infrastruktura jako przekaz polityczny: od Króla Salmana po modernizację istniejących węzłów
Centralnym symbolem infrastrukturalnym saudyjskich ambicji jest
King Salman International Airport w Rijadzie, megaprokekt, który do 2030 roku powinien znacząco rozszerzyć przepustowość stolicy i stworzyć fundament pod ekspansję sieci międzynarodowej. Oprócz niego planowane są modernizacje istniejących węzłów, terminali oraz cyfryzacja procesów – od kontroli granicznych po zarządzanie bagażem i wejście na pokład – aby zwiększyć przepustowość i zmniejszyć operacyjne wąskie gardła.
Takie projekty mają podwójną funkcję. Pierwsza jest operacyjna: bez większych mocy przerobowych trudno osiągnąć cele 330 milionów pasażerów i silniejszy ruch towarowy. Druga jest symboliczna: megaprokekty są sposobem na wysłanie do partnerów i konkurencji komunikatu o długofalowej powadze i sile finansowej, ale także o gotowości do przejęcia roli „wyznaczającego kierunki” w regionie. W praktyce oznacza to próbę uczynienia Rijadu miejscem, w którym nie tylko przekierowuje się ruch, ale także ustanawia standardy wzrostu, bezpieczeństwa, cyfryzacji i zrównoważonego rozwoju.
Czego oczekuje się od Future Aviation Forum 2026: od slotów po sztuczną inteligencję
Zgodnie z zapowiedziami organizatorów i oficjalnymi opisami wcześniejszych edycji, Future Aviation Forum 2026 powinno otworzyć dyskusje w kilku kluczowych blokach: wzrost i inwestycje, lotniska i łączność, odporność łańcuchów dostaw, ładunki lotnicze i logistyka, ruch lotniczy i zarządzanie przepustowością, technologia i transformacja cyfrowa, kapitał ludzki oraz zrównoważony rozwój.
W praktyce oznacza to, że część paneli zajmuje się bardzo konkretnymi kwestiami – takimi jak przydział slotów, standardy bezpieczeństwa, regulacja rynku i mechanizmy inwestycji prywatnych – podczas gdy druga część idzie w stronę nowych technologii: automatyzacji procesów, wykorzystania sztucznej inteligencji w przewidywaniu tłumów, rozwoju zaawansowanej mobilności powietrznej (np. eVTOL) oraz rozwoju i dostępności zrównoważonych paliw lotniczych.
Dla Arabii Saudyjskiej szczególnie ważne jest pokazanie, że wzrost nie odbywa się kosztem bezpieczeństwa i celów środowiskowych. W międzynarodowych dyskusjach coraz silniejsza jest presja, aby wzrost ruchu zharmonizować z dekarbonizacją, a branża boryka się z ograniczeniami dostępności zrównoważonego paliwa, problemami w łańcuchach dostaw i chronicznym brakiem wykwalifikowanej siły roboczej. Saudyjskie podejście komunikowane poprzez strategię i forum łączy zachęty inwestycyjne, reformy rynkowe i próbę związania międzynarodowych partnerów z projektami, które obiecują wzrost, ale także mierzalne postępy w efektywności i redukcji emisji.
Potęga inwestycyjna jako narzędzie wpływu: gdzie jest granica między liderstwem a „kupowaniem pozycji”
Kluczowe pytanie, które coraz częściej pada przy saudyjskim wzlocie lotniczym, brzmi: czy Królestwo buduje nowe liderstwo poprzez innowacje i standardy – czy przede wszystkim używa głębokich kieszeni, aby zapewnić sobie centralne miejsce w globalnej sieci?
Argumenty za pierwszą tezą opierają się na instytucjonalnej roli GACA jako regulatora, na reformach celujących w kapitał prywatny i modernizację rynku oraz na fakcie, że saudyjska platforma coraz bardziej łączy się z międzynarodowymi ramami ICAO. Argumenty za drugą tezą podkreślają, że tempo wzrostu będzie w dużej mierze zależeć od wsparcia państwa, wielkich zamówień samolotów i megaprokektów, które są trudne do wyobrażenia bez publicznych pieniędzy.
W rzeczywistości te dwa podejścia często idą w parze. Wielkie inwestycje w flotę, leasing i infrastrukturę służą zarówno jako mechanizm przyciągania partnerów, jak i sposób na przyspieszenie wdrażania nowych technologii i standardów. Arabia Saudyjska próbuje tym samym przeskoczyć fazy rozwoju, które gdzie indziej trwały dekady: zbudować węzeł w krótkim czasie, podnieść standardy usług i stworzyć sieć tras, która uczyni Rijad poważnym konkurentem dla ugruntowanych centrów regionalnych.
Szerszy kontekst Vision 2030: turystyka, logistyka i „łączenie trzech kontynentów”
Lotnictwo w Vision 2030 jest ściśle powiązane z turystyką i logistyką. Saudyjska geografia – między Europą, Azją i Afryką – jest często podkreślana jako atut dla rozwoju potoków tranzytowych i korytarzy towarowych, ale także jako baza dla wzrostu turystyki przyjazdowej. Cele narodowych strategii w turystyce i transporcie wzajemnie się wspierają: bez większej liczby lotów i przepustowości trudno zrealizować ambicje wzrostu odwiedzin, a bez silnego potencjału turystycznego i biznesowego trudno długoterminowo wypełniać dodatkowe linie.
W tych ramach Future Aviation Forum nie jest tylko kolejną konferencją. Jest demonstracją woli politycznej, miejscem, w którym harmonizuje się priorytety regulacyjne i międzynarodową sceną, na której Arabia Saudyjska stara się potwierdzić, że „przyszłe niebo” nie będzie kształtowane tylko przez tradycyjne centra mocy. Jeśli plan połączenia z ponad 250 destynacjami się powiedzie i zrealizowany zostanie cel 330 milionów pasażerów rocznie do 2030 roku, Rijad może do końca dekady stać się jednym z kluczowych węzłów globalnych linii – nie tylko ze względu na geografię, ale także dzięki kombinacji regulacji, kapitału i strategicznego pozycjonowania, które jest coraz otwarciej prowadzone poprzez fora takie jak to.
Źródła:- General Authority of Civil Aviation (GACA) – oficjalna strona Future Aviation Forum 2026: data, lokalizacja, temat i spodziewana liczba uczestników (link)- Saudi Press Agency (SPA) – wiadomość o organizacji Future Aviation Forum 2026 pod patronatem króla Salmana i organizacji GACA (link)- GACA – oficjalny przegląd wyników lotnictwa cywilnego i podkreślenie rekordowych 128 milionów pasażerów w 2024 roku (link)- Saudi Press Agency (SPA) – szczegóły dotyczące ruchu w 2024 roku, podział na pasażerów krajowych i międzynarodowych oraz porównanie z 2023 rokiem i okresem przed pandemią (link)- GACA (PDF) – „Introducing the Saudi Aviation Strategy”: cele 330 milionów pasażerów, 250+ destynacji, 4,5 miliona ton ładunku i inwestycje o wartości 100 mld USD (link)- ICAO (PDF) – dokument roboczy z danymi o wynikach Future Aviation Forum 2024 i kontekście FAF 2026 (link)
Czas utworzenia: 5 godzin temu